Cổng thông tin chính thức của Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam - Tổ chức đại diện cấp quốc gia của các Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam

Kinh tế Việt Nam trong vòng xoáy virus corona

12:02:21 12/02/2020
 

 Các dự báo đang thiên về khả năng tăng trưởng GDP Việt Nam 2020 sẽ giảm tốc khoảng 1% nhưng đây có thể chỉ là kịch bản lạc quan nhất.

Các nước châu Á có quan hệ kinh tế chặt chẽ với Trung Quốc, được dự báo chịu nhiều ảnh hưởng do nhu cầu du lịch và hàng không với Trung Quốc giảm mạnh.

Việt Nam cũng tương tự. Theo tính toán của Bộ Kế hoạch & Đầu tư, nếu dập được dịch vào cuối quý II, lượng khách Trung Quốc đến Việt Nam trong nửa đầu năm có thể giảm 2,3 triệu lượt, lượng khách từ các quốc gia khác cũng giảm 50-60%.

"Khách Trung Quốc chi tiêu bình quân khoảng 743,6 USD mỗi khách, khách đến từ các quốc gia khác chi tiêu khoảng 1.141 USD, nếu dịch kéo dài hết quý II, thiệt hại khoảng 5 tỷ USD", báo cáo của Bộ Kế hoạch & Đầu tư cho biết. 

Nhưng theo tính toán bước đầu của Hội đồng tư vấn du lịch quốc gia (TAB), ngành du lịch, trong quý I có thể thiệt hại 7 tỷ USD và nếu kéo dài tới quý II, mức độ thiệt hại có thể vượt 15 tỷ USD.

 Du khách Trung Quốc đến Việt Nam trong 5 năm gần đây. Đồ họa: Tạ Lư

 Du khách Trung Quốc đến Việt Nam trong 5 năm gần đây. Đồ họa: Tạ Lư

Du lịch bị ảnh hưởng, hàng không cũng không nằm ngoài "cơn bão". Hiện nay, 11 hãng hàng không Trung Quốc khai thác 240 chuyến mỗi tuần đến Việt Nam. Ngược lại, Vietnam Airlines, Jetstar Pacific và Vietjet khai thác 72 đường bay đến 48 điểm tại Trung Quốc với tần suất 401 chuyến mỗi tuần. 

Ngoài hai mảng này, theo ước tính của TS Phạm Thế Anh, Kinh tế trưởng Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR), xuất khẩu nông sản và hoạt động doanh nghiệp có yếu tố đầu vào phụ thuộc Trung Quốc cũng là những "nạn nhân" đầu tiên.

Ngoài du lịch và hàng không, xuất nhập khẩu và hoạt động sản xuất cũng được nhận định sẽ chịu tác động, đặc biệt là xuất khẩu nông sản và nhập khẩu nguyên liệu đầu vào.

Hoạt động thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc. Đồ họa: Tạ Lư

Hoạt động thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc. Đồ họa: Tạ Lư

Trung Quốc là thị trường tiêu thụ chính các mặt hàng nông sản của Việt Nam với kim ngạch năm 2019 gần 6 tỷ USD, chiếm tỷ trọng 35%. Theo đánh giá của Công ty chứng khoán KB Việt Nam, tiêu dùng tại Trung Quốc cũng có khả năng bị chững lại, làm giảm nhu cầu nhập khẩu hàng hóa, tác động nhất định đến hoạt động sản xuất của Việt Nam, khi Việt Nam là một trong những nước phụ thuộc lớn vào nguyên liệu đầu vào từ Trung Quốc. 

Năm 2019, Việt Nam nhập siêu gần 34 tỷ USD từ Trung Quốc, đứng đầu là điện thoại và linh kiện điện tử, nguyên phụ liệu dệt may, da giày. Theo khảo sát của Ban nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV), nhiều doanh nghiệp cho biết chỉ có thể "cầm cự" được thêm một tuần trước tình cảnh khó khăn về nguyên liệu sản xuất và khâu vận chuyển qua biên giới.

"Tốc độ tăng trưởng kinh tế Việt Nam trong năm nay có thể giảm tới 1%", TS Phạm Thế Anh nhận xét. Trong khi đó, ANZ cũng dự báo tốc độ tăng GDP của Việt Nam trong quý I có thể mất 0,8% do ảnh hưởng từ virus corona.

Trong báo cáo đánh giá về tác động của dịch viêm phổi, Bộ Kế hoạch và Đầu tư xây dựng hai kịch bản với thời gian kết thúc của dịch trong quý I hoặc quý II. Trong trường hợp xấu nhất, GDP năm 2020 chỉ tăng 6,09%, thấp hơn 0,7% so với mục tiêu Quốc hội giao và gần 1% so với năm 2019.

 

Trước những thách thức với tăng trưởng kinh tế, câu hỏi đặt ra là Việt Nam nên làm gì để đối phó. 

Trên thế giới, nhiều nước đã tung ra các gói cứu trợ, nỗ lực hạn chế bớt sự ảnh hưởng của virus corona. Trung Quốc dự kiến tung ra gói cứu trợ 174 tỷ USD để cứu nền kinh tế đang "sốt cao", trong đó 22 tỷ USD dùng hỗ trợ trực tiếp các hoạt động kinh tế. Thái Lan công bố đợt cắt giảm lãi suất cơ bản về mức thấp kỷ lục, với hy vọng hạn chế bớt tác động của dịch bệnh.

Công nhân dệt may cấp tập sản xuất khẩu trang phòng dịch. Ảnh: Ngọc Thành.

Công nhân dệt may cấp tập sản xuất khẩu trang phòng dịch. Ảnh: Ngọc Thành.

Tuy nhiên, với Việt Nam, sử dụng giải pháp mở rộng tiền tệ được đánh giá là không phù hợp. Theo TS Phạm Thế Anh, xem xét việc mở rộng tiền tệ hay không phải căn cứ vào tác động đến nền kinh tế. Với riêng Việt Nam, việc "bơm tiền" sẽ không khả thi do sự khác biệt trong cấu trúc tăng trưởng và ảnh hưởng hiện nay của dịch viêm phổi chưa đến mức quá nghiêm trọng như các nước khác. 

"Tác động đến kinh tế Việt Nam chủ yếu do vấn đề từ phía Trung Quốc. Chúng ta bơm tiền không giúp khách Trung Quốc sang Việt Nam đông hơn, bơm tiền không giúp nông sản xuất khẩu được nhiều hơn hay bơm tiền cũng không giúp các doanh nghiệp sản xuất có đủ nguyên phụ liệu đầu vào", TS Thế Anh nhận xét.

Trong khi đó, Việt Nam những năm gần đây đã tăng trưởng phụ thuộc một phần vào việc cung tiền, dư địa cho chính sách không còn dồi dào như các nước khác.

"Tỷ lệ tín dụng trên GDP của Việt Nam đã ngưỡng 150%, cung tiền trên GDP khoảng 170%, cao hơn rất nhiều so với những nước trong khu vực. Điều này hạn chế phần nào dư địa cho chính sách". Chưa kể việc mở rộng tiền tệ còn tạo áp lực lên lạm phát, vốn đã tăng nhanh từ cuối năm 2019 do ảnh hưởng từ dịch tả lợn châu Phi.

Thay vì sử dụng chính sách tiền tệ, Kinh tế trưởng VEPR cho rằng Việt Nam nên tìm cách đa dạng hóa nguồn thu, tạo nên cấu trúc tăng trưởng bền vững hơn, dù vấn đề này không dễ để thực hiện trong ngắn hạn. "Việt Nam phải tìm cách thích ứng, bớt phụ thuộc vào kinh tế Trung Quốc. Bởi nếu nhìn từ thực tế hiện nay, những giải pháp đưa ra sẽ khó đối phó nếu vấn đề phát sinh từ nội tại của Trung Quốc, thay vì từ phía Việt Nam", TS Thế Anh nhận xét.

Theo khuyến nghị của Ban IV, Chính phủ nên hỗ trợ cho ngành du lịch thông qua việc miễn thị thực cho các nước EU và mở rộng một số thị trường quan trọng khác như Newzeland, Canada nhằm giảm bớt sự ảnh hường từ sụt giảm khách du lịch Trung Quốc.

Bên cạnh đó, trước tình trạng khó khăn của nhiều doanh nghiệp, cần có các gói kích cầu như giảm thuế, chậm trả, không phạt các doanh nghiệp chưa nộp thuế sau dịch tầm 12 tháng. Đồng thời, hệ thống ngân hàng cần có những giải pháp hỗ trợ như giãn nợ, tái cấu trúc nợ, ưu đãi vay.
 

 Theo VnExpress.net

 
Gửi bình luận của bạn
Mã xác nhận

Thăm dò ý kiến

    Những vấn đề nào doanh nghiệp quan tâm nhất

  • Giảm thuế
  • Cơ chế chính sách
  • Bán hàng giá rẻ
  • Lãi xuất ngân hàng
  • Hình thức khác
  • Thị trường

Liên kết website